Að vernda börnin sín
Þegar maður hefur kennt dóttur sína við úlf, fer maður ósjálfrátt að velta fyrir sér hvaða áhrif það mun hafa á hana þegar hún kynnist hefðbundinni ímynd úlfsins í sögum og ævintýrum.
Ein lausnin er augljóslega að gera smávægilegar "lagfæringar" á vinsælum sögum.
T.d. Rauðhettu:
"Amma, af hverju ertu með svona stóran munn?"
"Það er svo ég eigi auðveldara með að borða þig, ha ha ha!" og svo gleypti úlfurinn Rauðhettu litlu í einum bita... uhm ...og bjó hamingju samur eftir það í litla húsinu í skóginum. Köttur út í mýri ...
eða Drengurinn sem hrópaði úlfur, úlfur:
"Úlfur! Úlfur! Það er úlfur að drepa allar kindurnar!" hrópaði drengurinn, og allir þorpsbúarnir þustu út úr þorpinu og upp í hæðirnar... eh ...af því þeir voru svo glaðir að úlfurinn væri kominn og þá langaði til að klappa honum og vera góðir við hann.
Það er augljóslega mikið og flókið ímyndarstarf fyrir höndum.
Meira þessu líkt: Úlfrún.
Már Örlygsson



Svör frá lesendum (5)
Ingamma svarar:
Fyrir þá sem ekki þekkja, þá vil ég benda á bók sem ég held mikið upp á: Women Who Run With the Wolves, eftir Clarissa Pinkola Estés. Í mínu eintaki segir að bókin hafi fyrst verið gefin út 1992. Þó finnst mér að hún hljóti að vera eldri. Höfundur er fjölhæfur; "Jungian analyst", ljóðskáld og sagnafræðingur. Eins og einn gagnrýnandi bókarinnar segir, þá dregur Estés hér fram í dagsljósið þær hliðar kvenlegrar náttúru sem við konur (og aðrir góðir menn) hræðumst (og bælum) hvað mest - hinn ótemjanlega kraft kveneðlisins. Án þess að eyða fleiri orðum í hvernig hann birtist mér færi ég inn texta af baksíðu bókarinnar, sem lýsir mörgum af mínum eigin hugsunum:
og...
og...
Frjálslega þýðing á nafninu Úlfrún gæti því alveg eins verið: Woman Who Runs With the Wolves, eins og skýring orðabókar gefur reyndar í skyn. Megi Úlfrún litla hlaupa eiga sem lengst lífshlaup með úlfunum, vaxa að mætti og í visku, og kunna ætíð að vera hún sjálf. Úlfkonur eru reyndar engin nýlunda í hennar framættum, og þarf ekki að líta lengra en til móður hennar til að sjá hvert hún á það að sækja.
Ég er ákaflega stolt af þeim báðum.
Ingamma.
1. mars 2006 kl. 16:34 GMT | #
Már svarar:
Nanna skrifar þessa óborganlegu færslu sem viðbrögð við minni:
Mér fannst þetta svo sætt að mig langaði til að vista öryggisafrit hér.
1. mars 2006 kl. 17:36 GMT | #
Úlfur Kristjánsson svarar:
Ég get ekki sagt að ég muni til þess að sú meðferð sem úlfar fengu almennt í ævintýrum hafi fengið neitt tilfinnanlega á mig sem barn. Enda augljóslega þar á ferð grimmir og kvikyndislegir úlfar sem áttu alveg skilið að láta rista sig, fá kviðinn fylltan af grjóti og steypast svo ofan í brunn. Kannski var það sú staðreynd að fyrir voru tveir eldri, algjörlega mennskir, Úlfar í fjölskyldunni sem gerði það að verkum að ég átti ekki mjög erfitt með að gera greinarmun á nafninu og dýrinu. Ég hef hins vegar alltaf verið mjög hreykinn og stoltur af nafninu og furðað mig á því hvað oft á tíðum virðist ríkja mikið úlfseðli í mér og af þeim sökum ég verði furðulega réttnefndur á sínum tíma. Ég held líka að öll sú stríðni sem ég varð fyrir í æsku (það var jú talsvert óalgengara og þótti skrýtnara og grimmara) út á nafnið hafi bara orðið til þess að ég hafi orðið enn stoltari af því, gert mig sterkari einstakling og hugsanlega örvað húmor fyrir sjálfum sér og gert mig sneggri í svörum.
Það er ekkert nema gott eitt að skýra óalgengum (einstökum) og sterkum nöfnum og engin ástæða til að vera að "hlífa" börnum við þeim því það kennir þeim hugsanlega að það sé eitthvað athugavert við þau. Frekar að leyfa þeim að taka eigin ákvarðanir og vera stoltum af nafninu sínu.
Til hamingju Már og Kristína með hnátuna litlu og til hamingju Úlfrún með fallega nafnið.
1. mars 2006 kl. 18:00 GMT | #
Jósi svarar:
Þetta er altént skárra heldur en þessi leiða tilhneiging nútíma foreldra til að skíra dætur sínar "sætum" nöfnum. Eftir 20 ár munu þær konur verða í erfiðleikum með að láta taka sig alvarlega vegna þess hve dúlluleg nöfnin þeirra eru.
Hver myndi t.d. ráða konu í að stýra stórfyrirtæki ef að hún heitir Birta Dís eða eitthvað þvíumlíkt?
1. mars 2006 kl. 19:21 GMT | #
Nanna svarar:
Ég efast reyndar um að nafnið verði Birtu Dís mikill fjötur um fót þegar þar að kemur, ekki frekar en það hefur valdið mér sérstökum erfiðleikum að heita Nanna, sem þótti afskaplega dúllulegt nafn þegar ég var krakki og fólk neitaði oft að trúa að væri skírnarnafn, sagði að það hlyti að vera gælunafn.
En ég held að það geri börnum ekkert nema gott að heita sterkum nöfnum og hef alltaf séð pínulítið eftir að hafa ekki láitð son minn heita Grímúlf, eins og ég var að velta fyrir mér. Hann heitir samt alveg bærilega sterkum nöfnum ...
Skemmtileg tilviljun annars, ég var að grúska í bókum í Bókavörðunni áðan og rak þar augun í Women who run with the wolves, sem ég hef ekki séð í mörg ár og var alveg búin að steingleyma að væri til. (Hún kom örugglega fyrst út 1992.)
1. mars 2006 kl. 19:56 GMT | #