Að vernda börnin sín

Skrifað 28. febrúar 2006, kl. 00:06

Þegar maður hefur kennt dóttur sína við úlf, fer maður ósjálfrátt að velta fyrir sér hvaða áhrif það mun hafa á hana þegar hún kynnist hefðbundinni ímynd úlfsins í sögum og ævintýrum.

Ein lausnin er augljóslega að gera smávægilegar "lagfæringar" á vinsælum sögum.

T.d. Rauðhettu:

"Amma, af hverju ertu með svona stóran munn?"

"Það er svo ég eigi auðveldara með að borða þig, ha ha ha!" og svo gleypti úlfurinn Rauðhettu litlu í einum bita... uhm ...og bjó hamingju samur eftir það í litla húsinu í skóginum. Köttur út í mýri ...

eða Drengurinn sem hrópaði úlfur, úlfur:

"Úlfur! Úlfur! Það er úlfur að drepa allar kindurnar!" hrópaði drengurinn, og allir þorpsbúarnir þustu út úr þorpinu og upp í hæðirnar... eh ...af því þeir voru svo glaðir að úlfurinn væri kominn og þá langaði til að klappa honum og vera góðir við hann.

Það er augljóslega mikið og flókið ímyndarstarf fyrir höndum.


Meira þessu líkt: Úlfrún.


Svör frá lesendum (5)

  1. Ingamma svarar:

    Fyrir þá sem ekki þekkja, þá vil ég benda á bók sem ég held mikið upp á: Women Who Run With the Wolves, eftir Clarissa Pinkola Estés. Í mínu eintaki segir að bókin hafi fyrst verið gefin út 1992. Þó finnst mér að hún hljóti að vera eldri. Höfundur er fjölhæfur; "Jungian analyst", ljóðskáld og sagnafræðingur. Eins og einn gagnrýnandi bókarinnar segir, þá dregur Estés hér fram í dagsljósið þær hliðar kvenlegrar náttúru sem við konur (og aðrir góðir menn) hræðumst (og bælum) hvað mest - hinn ótemjanlega kraft kveneðlisins. Án þess að eyða fleiri orðum í hvernig hann birtist mér færi ég inn texta af baksíðu bókarinnar, sem lýsir mörgum af mínum eigin hugsunum:

    "Within every woman there lives a powerful force, filled with good instincts, passionate creativity, and ageless knowing. She is the Wild Woman, who represents the instinctual nature of women..."

    og...

    "Estés unfolds rich intercultural myths, fairy tales and stories...in order to help women reconnect with the fierce, healthy, visionary attributes of this instinctual nature...we retrieve, examine, love, and understand the Wild Woman and hold her against our deep psyches as one who is both magic and medicine."

    og...

    "...reminds us that we are nature for all our sophistication, that we are still wild, and the recovery of that vitality will itself set us right in the world"

    Frjálslega þýðing á nafninu Úlfrún gæti því alveg eins verið: Woman Who Runs With the Wolves, eins og skýring orðabókar gefur reyndar í skyn. Megi Úlfrún litla hlaupa eiga sem lengst lífshlaup með úlfunum, vaxa að mætti og í visku, og kunna ætíð að vera hún sjálf. Úlfkonur eru reyndar engin nýlunda í hennar framættum, og þarf ekki að líta lengra en til móður hennar til að sjá hvert hún á það að sækja.

    Ég er ákaflega stolt af þeim báðum.

    Ingamma.

    1. mars 2006 kl. 16:34 GMT | #

  2. Már svarar:

    Nanna skrifar þessa óborganlegu færslu sem viðbrögð við minni:

    Hann Úlfur dóttursonur minn, betur þekktur hér sem Sauðargæran, er afskaplega ánægður með nafnið sitt og stoltur af því. Um þessar mundir á hann til að haga sér eins og Danny Crane og nefna sjálfan sig í tíma og ótíma. Það er ekki bara ,,á ég að hjálpa þér, amma?" heldur ,,á ég Úlfur að hjálpa þér," eða jafnvel ,,á ég Úlfur Árnason að hjálpa þér".

    Hann er líka afskaplega hrifinn af úlfamyndum og öllum úlfasögum og þykir ekki verra að úlfurinn sé hið versta kvikindi og fái makleg málagjöld og hörmulegan dauðdaga. Finnst að vísu vissara að hnykkja á því af og til þegar sögurnar eru sagðar að þetta sé sko vondi úlfurinn, ,,ekki ég góði Úlfurinn". Ef ég býðst til að segja honum eina sögu velur hann nánast undantekningalaust söguna af Rauðhettu og finnst fátt skemmtilegra en ef ég þykist ruglast og blanda saman vonda og góða úlfinum.

    Úlfurinn og kiðlingarnir sjö er líka skemmtileg saga en ég held að skemmtilegastar þyki honum þó bullusögur sem ég byrjaði að segja þegar efnafræðistúdentinn var mjög ungur og eru um vondu úlfana Kristmund og Vilmund, sem ræna börnum til að éta, og góða úlfinn Lúskenborg sem bjargar þeim á síðustu stundu. Kristmundur og Vilmundur enda venjulega á ruslahaugunum.

    Ég held reyndar að honum þyki bara mjög gott að eiga grimmt villidýr að nafna. Sjálfur er hann með óttalegt hérahjarta og flýr gólandi upp á stól ef hann heldur sig sjá pöddu. En talar digurbarkalega um eigin hreysti þess á milli.

    Datt þetta í hug þegar ég las þetta hér ...

    Mér fannst þetta svo sætt að mig langaði til að vista öryggisafrit hér.

    1. mars 2006 kl. 17:36 GMT | #

  3. Úlfur Kristjánsson svarar:

    Ég get ekki sagt að ég muni til þess að sú meðferð sem úlfar fengu almennt í ævintýrum hafi fengið neitt tilfinnanlega á mig sem barn. Enda augljóslega þar á ferð grimmir og kvikyndislegir úlfar sem áttu alveg skilið að láta rista sig, fá kviðinn fylltan af grjóti og steypast svo ofan í brunn. Kannski var það sú staðreynd að fyrir voru tveir eldri, algjörlega mennskir, Úlfar í fjölskyldunni sem gerði það að verkum að ég átti ekki mjög erfitt með að gera greinarmun á nafninu og dýrinu. Ég hef hins vegar alltaf verið mjög hreykinn og stoltur af nafninu og furðað mig á því hvað oft á tíðum virðist ríkja mikið úlfseðli í mér og af þeim sökum ég verði furðulega réttnefndur á sínum tíma. Ég held líka að öll sú stríðni sem ég varð fyrir í æsku (það var jú talsvert óalgengara og þótti skrýtnara og grimmara) út á nafnið hafi bara orðið til þess að ég hafi orðið enn stoltari af því, gert mig sterkari einstakling og hugsanlega örvað húmor fyrir sjálfum sér og gert mig sneggri í svörum.

    Það er ekkert nema gott eitt að skýra óalgengum (einstökum) og sterkum nöfnum og engin ástæða til að vera að "hlífa" börnum við þeim því það kennir þeim hugsanlega að það sé eitthvað athugavert við þau. Frekar að leyfa þeim að taka eigin ákvarðanir og vera stoltum af nafninu sínu.

    Til hamingju Már og Kristína með hnátuna litlu og til hamingju Úlfrún með fallega nafnið.

    1. mars 2006 kl. 18:00 GMT | #

  4. Jósi svarar:

    Þetta er altént skárra heldur en þessi leiða tilhneiging nútíma foreldra til að skíra dætur sínar "sætum" nöfnum. Eftir 20 ár munu þær konur verða í erfiðleikum með að láta taka sig alvarlega vegna þess hve dúlluleg nöfnin þeirra eru.

    Hver myndi t.d. ráða konu í að stýra stórfyrirtæki ef að hún heitir Birta Dís eða eitthvað þvíumlíkt?

    1. mars 2006 kl. 19:21 GMT | #

  5. Nanna svarar:

    Ég efast reyndar um að nafnið verði Birtu Dís mikill fjötur um fót þegar þar að kemur, ekki frekar en það hefur valdið mér sérstökum erfiðleikum að heita Nanna, sem þótti afskaplega dúllulegt nafn þegar ég var krakki og fólk neitaði oft að trúa að væri skírnarnafn, sagði að það hlyti að vera gælunafn.

    En ég held að það geri börnum ekkert nema gott að heita sterkum nöfnum og hef alltaf séð pínulítið eftir að hafa ekki láitð son minn heita Grímúlf, eins og ég var að velta fyrir mér. Hann heitir samt alveg bærilega sterkum nöfnum ...

    Skemmtileg tilviljun annars, ég var að grúska í bókum í Bókavörðunni áðan og rak þar augun í Women who run with the wolves, sem ég hef ekki séð í mörg ár og var alveg búin að steingleyma að væri til. (Hún kom örugglega fyrst út 1992.)

    1. mars 2006 kl. 19:56 GMT | #

Þessum svarhala hefur verið lokað. Kærar þakkir til þeirra sem tóku þátt í umræðunni.


 

Flakk um vefsvæðið



 

Nýleg svör frá lesendum

  • Stefán (Hugmynd að gjörningi)
  • mylotarg drug (HOWTO: Fix the hCalendar and hCard accessibility and i18n problems)
  • mylotarg drug (HOWTO: Fix the hCalendar and hCard accessibility and i18n problems)
  • pamelaanderson (HOWTO: Fix the hCalendar and hCard accessibility and i18n problems)
  • Production Music (Íslenskt leitarvélaspam?)
  • ma801zda (Vélrænar þýðingar)
  • tapasbocnoa (HOWTO: Fix the hCalendar and hCard accessibility and i18n problems)
  • Siggi Palli (Vélrænar þýðingar)
  • Bjarni Rúnar (HOWTO: Fix the hCalendar and hCard accessibility and i18n problems)
  • Unnur María (Vélrænar þýðingar)
  • Már (Vélrænar þýðingar)
  • Valdís (Vélrænar þýðingar)
  • Már (Vélrænar þýðingar)
  • Hrafnkell (Vélrænar þýðingar)
  • Már (Vélrænar þýðingar)

 

 

Yfirlit yfir þetta skjal

(Atriðin í listanum vísa á ákveðna kafla ofar á síðunni.)